Gastrit, midenin iç yüzeyinin iltihaplanmasıdır. Gastropatide ise mide iç yüzeyi hasar görür ancak belirgin iltihap olmayabilir. Bu terimler birbirinin yerine kullanılsa da nedenleri farklı olabilir.
Gastrit ve gastropati belirti verir mi?
Birçok kişide belirti olmayabilir. Belirti oluştuğunda üst karında ağrı veya rahatsızlık, bulantı, kusma, iştahsızlık ya da yemek sırasında erken doyma görülebilir. Bu yakınmalar hazımsızlıkla ilişkili olabilir; ancak tek başına gastrit tanısı koydurmaz.
Gastritin ve gastropatinin nedenleri nelerdir?
Sık nedenler arasında Helicobacter pylori (H. pylori) enfeksiyonu ve aspirin, ibuprofen ya da naproksen gibi bazı ağrı kesicilerin kullanımı bulunur. Yoğun alkol kullanımı mide yüzeyini tahriş edebilir. Daha seyrek olarak bağışıklık sisteminin mide hücrelerine saldırdığı otoimmün gastrit gelişebilir.
Baharatlı veya asitli yiyecekler bazı kişilerde yakınmaları artırabilir; ancak çoğu gastrit veya gastropatinin temel nedeni beslenme değildir. Yakınmaları artıran yiyecekleri kişisel olarak gözlemlemek yararlı olabilir.
Tanı nasıl konur?
Değerlendirmede belirtiler, kullanılan ilaçlar ve sağlık öyküsü gözden geçirilir. Nedene göre H. pylori için nefes veya dışkı testi istenebilir. Bazı kişilerde gastroskopi ve biyopsi gerekebilir. Hangi incelemelerin uygun olduğuna hekim karar verir.
Tedavi nasıl planlanır?
Tedavi altta yatan nedene göre değişir. H. pylori saptanırsa enfeksiyona yönelik ilaç tedavisi hekim tarafından düzenlenir ve tedavinin başarılı olup olmadığı uygun zamanda testle kontrol edilebilir. Ağrı kesici ilaçların mideye etkisi değerlendirilebilir; reçeteli ilaçlarınızı hekiminize danışmadan bırakmayın. Mide asidini azaltan ilaçlar bazı durumlarda kullanılabilir.
Antibiyotikleri kendi kendinize başlamayın. H. pylori tedavisi seçilecek ilaçlara, önceki antibiyotik kullanımına ve kişisel özelliklere göre planlanır.
Ne zaman hekime başvurmalı?
Yakınmalarınız devam ediyor veya sık tekrarlıyorsa değerlendirme için hekiminize başvurun. Kanlı kusma, kahve telvesine benzeyen kusmuk, siyah dışkı, açıklanamayan kilo kaybı, sürekli kusma veya yutma güçlüğü varsa gecikmeden tıbbi değerlendirme alın.
Kaynaklar
- NIDDK – Gastrit ve gastropati hakkında temel bilgiler
- NIDDK – Belirtiler ve nedenler
- NIDDK – Tanı yöntemleri
- NIDDK – Tedavi
- American College of Gastroenterology – H. pylori tedavi kılavuzu özeti
Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; kişiye özel tanı ve tedavinin yerini tutmaz. Sağlık sorunlarınızla ilgili değerlendirme için hekiminize başvurunuz.