Hashimoto tiroiditi, bağışıklık sisteminin tiroid bezine karşı tepki verdiği otoimmün bir hastalıktır. Zaman içinde tiroid bezine zarar vererek hormon üretiminin azalmasına ve hipotiroidiye yol açabilir. Ancak hastalık herkeste aynı şekilde ilerlemez; başlangıçta tiroid hormonları normal olabilir ve kişi belirgin bir yakınma yaşamayabilir.
Hashimoto tiroiditinin belirtileri nelerdir?
Hashimoto başlangıçta belirti vermeyebilir. Tiroid hormonları azaldığında hipotiroidiyle ilişkili şu yakınmalar görülebilir:
- Yorgunluk ve halsizlik
- Soğuğa karşı hassasiyet
- Kilo alma
- Kabızlık
- Cilt kuruluğu veya saçlarda incelme
- Kas ve eklem ağrıları
- Adet düzensizliği
Tiroid bezi büyürse boynun ön kısmında şişlik veya boğazda dolgunluk hissi oluşabilir. Bu belirtiler farklı sağlık sorunlarında da görülebildiğinden, yalnızca belirtilerle Hashimoto tanısı konulamaz.
Hashimoto tanısı nasıl konur?
Değerlendirmede TSH ve serbest T4 gibi tiroid işlev testleri ile tiroid antikorları, özellikle anti-TPO, incelenebilir. Antikor testleri Hashimoto tanısını destekler; TSH ve serbest T4 ise tiroid bezinin hormon üretiminin yeterli olup olmadığını değerlendirmeye yardımcı olur.
Tiroid antikorlarının yüksek olması tek başına tiroid hormonlarının yetersiz olduğu veya ilaç başlanması gerektiği anlamına gelmez. Hormon testleri normal olan kişilerde hekim, belirtileri ve tiroid işlevini belirli aralıklarla izlemeyi tercih edebilir. Ultrason her hastada gerekli değildir; tiroid büyümesi, nodül şüphesi veya başka bir klinik gerekçe varsa istenebilir.
Hashimoto tiroiditi nasıl tedavi edilir?
Tedavi, tiroid hormonlarının düzeyine ve kişinin klinik durumuna göre planlanır. Tiroid hormon üretimi yetersizse eksik hormonu yerine koymak için levotiroksin kullanılabilir. Hormon düzeyleri normalse her hastaya ilaç başlanması gerekmez; takip kararı hekim tarafından verilir.
İlaç kullanıyorsanız dozunu kendi kendinize değiştirmeyin veya tedaviyi bırakmayın. Kontrol kan testlerinin zamanı ve tedavi planı hekiminiz tarafından belirlenmelidir.
Gebelik planlayanlar ve gebeler
Hashimoto tanısı olanlar gebelik planladıklarında veya gebelik öğrendiklerinde tiroid işlevlerini ve kullandıkları tedaviyi hekimleriyle gözden geçirmelidir. Gebelikte takip ve ilaç gereksinimi değişebileceğinden değerlendirme geciktirilmemelidir.
Ne zaman hekime başvurmalı?
Tiroid testlerinizde anormallik saptandıysa, boynun ön kısmında şişlik fark ettiyseniz veya hipotiroidiyle uyumlu yakınmalarınız varsa değerlendirme için hekiminize başvurun. Hashimoto tanısı konmuşsa takip sıklığını hekiminizle belirleyin.
Kaynaklar
- NIDDK – Hashimoto hastalığı
- American Thyroid Association – Hashimoto tiroiditi
- American Thyroid Association – Tiroid işlev testleri
Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; kişiye özel tanı ve tedavinin yerini tutmaz. Sağlık sorunlarınızla ilgili değerlendirme için hekiminize başvurunuz.